Diễn ra tại Rạp Xiếc Trung ương Hà Nội vào cuối tháng 12/2025, sự kiện văn hóa – nghệ thuật “Xiếc họa Đông Hồ 2025” đã mang đến một cách tiếp cận mới mẻ trong quảng bá và bảo tồn tranh dân gian Đông Hồ thông qua nghệ thuật xiếc đương đại.
Chương trình do dự án “Thức cùng di sản” khởi xướng và tổ chức, với nòng cốt là các sinh viên Học viện Ngoại giao, dưới sự bảo trợ chuyên môn của Liên đoàn Xiếc Việt Nam và Trung tâm Bảo tồn Tranh Dân gian Đông Hồ. Từ những bức tranh vốn tĩnh tại trên giấy điệp, thế giới làng quê Bắc Bộ đã được tái hiện sống động bằng ngôn ngữ hình thể, chuyển động và kỹ thuật xiếc giàu biểu cảm.
Hoạt động trung tâm của sự kiện là vở diễn “Ký ức làng Hồ” kéo dài 90 phút, gồm ba phần. Mở đầu là không gian “Đu Quan họ” đậm bản sắc Kinh Bắc, tiếp nối là phần giao lưu với Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Hữu Quả – người gắn bó trọn đời với nghề làm tranh Đông Hồ. Cao trào của chương trình là phần sân khấu hóa “Chuyện Nhà Tí”, nơi các tác phẩm quen thuộc như “Đám cưới chuột”, “Hứng dừa”, “Vinh quy bái tổ”, “Đàn lợn âm dương”… được tái hiện qua các tiết mục nhào lộn, thăng bằng, tung hứng, tạo nên không gian nghệ thuật vừa truyền thống vừa đương đại.
Không chỉ dừng lại ở biểu diễn, sự kiện còn tổ chức các hoạt động trải nghiệm như in tranh Đông Hồ, trò chơi dân gian, giúp công chúng, đặc biệt là người trẻ và du khách quốc tế, tiếp cận di sản một cách trực quan, gần gũi.
Diễn ra trong bối cảnh nghề làm tranh dân gian Đông Hồ vừa được UNESCO ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp, “Xiếc họa Đông Hồ 2025” được xem là một thử nghiệm nghiêm túc trong việc tìm kiếm hướng đi mới cho công tác bảo tồn di sản, đồng thời khẳng định vai trò chủ động và sáng tạo của người trẻ trong hành trình đưa di sản truyền thống trở lại đời sống đương đại.
Sự kiện cũng có sự tham gia và hỗ trợ từ 30 đối tác lớn nhỏ khác nhau. Trong đó, KITE Learning đồng hành tài trợ dự án từ những ngày đầu nhằm lan tỏa tranh dân gian Đông Hồ bằng các hình thức sáng tạo và nhấn mạnh tầm quan trọng của ngôn ngữ toàn cầu. Thông qua dự án, KITE Learning mong muốn kể câu chuyện văn hóa Việt Nam ra thế giới. Đây cũng là cách trung tâm góp phần kết nối truyền thống với hiện đại, đưa di sản Việt tiếp cận gần hơn với công chúng trong nước và quốc tế.
Nhật Trường
